Mauritius exportgegevens: $1,85 miljard in 2023, een daling van 1,40%

Ingeblikte tonijn voert een werkelijk gevarieerde exportlijst aan

Mauritius exporteerde in 2023 voor $1,85 miljard aan goederen, een daling van 1,40% ten opzichte van $1,88 miljard in 2022. Vlees, vis en andere bereide aquatische producten voerden elke categorie aan met 14,20% van het totaal, ter waarde van $263,34 miljoen, bijna volledig tonijn in blik. Mauritius heeft een centrum voor de verwerking van zeevruchten gebouwd rond een maritieme zone van 2,3 miljoen vierkante kilometer, waar tonijnconserven, bevroren filets en visolie worden geëxporteerd, en geldt als een toonaangevende ACS-leverancier van tonijnconserven aan de EU. Suiker en suikerwerk volgden met 12,54% ($232,44 miljoen), een erfenis van de plantage-economie uit het koloniale tijdperk die vandaag de dag nog steeds reële exportinkomsten genereert. Suikerriet heeft Mauritius ooit bijna volledig gedefinieerd en besloeg ruim een eeuw lang het grootste deel van het bebouwbare land van het eiland. Dat de oogst nog steeds de op één na grootste exportcategorie van het land is, zelfs na tientallen jaren van doelbewuste diversificatie naar productie, toerisme en financiële dienstverlening, zegt iets over hoe diep die agrarische wortels gaan.

Kleding vertegenwoordigt bijna een vijfde van de export wanneer de twee categorieën worden gecombineerd. Gebreide kleding droeg 9,19% bij (€170,39 miljoen), en niet-gebreide kleding droeg 9,14% bij (€169,46 miljoen). Mauritius komt in aanmerking voor de textiel- en kledingvoordelen van AGOA, waardoor zijn kledingexport belastingvrije toegang krijgt tot de Amerikaanse markt, bovenop preferentiële toegang tot de EU. Sieraden en andere artikelen van edele metalen droegen 7,19% ($133,41 miljoen) bij. AGOA heeft Mauritius geholpen bij het opbouwen van exporttoegang voor edelstenen, sieraden, zonnebrillen en visproducten naast zijn belangrijkste textielhandel. Verse vis en schaaldieren voegden 5,04% ($93,45 miljoen) toe, een aparte lijn ten opzichte van de tonijnconserven die de topcategorie domineert, en weerspiegelt de levende en bevroren vangst die wordt verkocht voordat enige verwerking op het eiland plaatsvindt. Levende dieren leverden 4,80% ($89,05 miljoen), en gebreide stoffen droegen 3,58% ($66,44 miljoen) bij. Optische en meetinstrumenten voegden 3,37% ($62,47 miljoen) toe, en kunststoffen sloten de top tien af met 2,70% ($50,06 miljoen).

Europa en de VS Koop de tonijn en de T-shirts

Frankrijk kocht in 2023 14,72% van de export van Mauritius, ter waarde van 272,93 miljoen dollar, meer dan enig ander land. Die relatie omvat meerdere van de topcategorieën van Mauritius tegelijk, van tonijnconserven tot suiker en textiel. Zuid-Afrika volgde met 10,79% ($199,98 miljoen), wat de rol van het land weerspiegelt als de dominante regionale economie in de zuidelijke Indische Oceaan en als natuurlijke toegangspoort voor Mauritiaanse goederen naar de rest van het continent. De Verenigde Staten eindigden op de derde plaats met 9,44% ($175,11 miljoen), grotendeels dankzij kledingzendingen die in aanmerking kwamen voor AGOA.

Groot-Brittannië voegde 9,26% ($171,63 miljoen) toe, een andere markt waar zowel tonijn als textiel een rol spelen. Madagaskar kocht 7,33% ($135,95 miljoen), een relatie die gebaseerd was op geografische nabijheid en regionale handelsbetrekkingen in plaats van op één enkele grondstof. Spanje nam 6,80% ($126,11 miljoen) voor zijn rekening, en Italië droeg 4,63% ($85,94 miljoen) bij. Beide landen exploiteren tonijnvloten die de conservenfabrieken van Mauritius bevoorraden, en beide landen kopen een deel van het eindproduct terug. Vietnam voegde 3,94% ($73,10 miljoen) toe, een aandeel dat waarschijnlijker verband houdt met sieraden en edelstenen dan met de textielhandel die je uit die relatie zou verwachten. De Nederland droeg 3,68% ($68,32 miljoen) bij. India rondde de top tien af op 2,95% ($54,75 miljoen).

Een pandemische dip die nooit volledig is omgedraaid

De exportwaarden kregen in 2020 een klap te verduren en bewegen zich sindsdien binnen een smalle bandbreedte. Het totaal bedroeg 1,88 miljard dollar in 2019, daalde tot 1,54 miljard dollar in 2020 toen de pandemie zowel de toerismegerelateerde handel als de mondiale vraag naar kleding verstoorde, en herstelde zich vervolgens tot 1,67 miljard dollar in 2021. Het klom terug naar 1,88 miljard dollar in 2022, wat overeenkomt met het niveau van 2019, voordat het licht daalde tot 1,85 miljard dollar in 2023.

Dat patroon ziet er anders uit dan bij veel exporteurs van afzonderlijke grondstoffen, waar de prijsschommelingen van één product het hele totaal kunnen beïnvloeden. Mauritius spreidt zijn exportrisico over zeevruchten, suiker, kleding en sieraden, waarvan geen enkele in de buurt komt van de dominantie zoals goud en ijzererts dat doen voor sommige van zijn buurlanden in de factsheet-database. De wisselwerking is dat geen enkel sterk jaar in welke categorie dan ook in zijn eentje het totaal scherp omhoog kan duwen. Een gediversifieerde economie van deze omvang kent eerder een langzame, gestage ontwikkeling dan dramatische schommelingen in beide richtingen. Die stabiliteit is al tientallen jaren in de maak. Mauritius heeft een groot deel van de late twintigste eeuw doelbewust besteed aan het uitbouwen van textiel, de verwerking van zeevruchten en financiële diensten, juist om te voorkomen dat het land afhankelijk zou blijven van suiker zoals het ooit was. De huidige exportmix, redelijk gelijkmatig verdeeld over vier of vijf industrieën, lijkt eerder het beoogde resultaat van die strategie dan een toeval van geografie of geluk.