Dane eksportowe Mauretanii: 4,07 miliarda dolarów w 2023 r., wzrost o 7,60%

Ruda żelaza i złoto idą łeb w łeb

Mauretania wyeksportowała w 2023 r. towary o wartości 4,07 miliarda dolarów, co oznacza wzrost o 7,60% w porównaniu z 3,78 miliarda dolarów w 2022 roku. Rudy, żużel i popiół stanowiły 37,82% całkowitej rudy żelaza o wartości 1,54 miliarda dolarów. Złoto i inne metale szlachetne znalazły się na drugim miejscu z udziałem 37,34% (1,52 miliarda dolarów), na tyle blisko, że ranking pomiędzy nimi może się zmienić z roku na rok. Same górnictwo stanowiło około 60% eksportu Mauretanii już w 2018 r., a prowadzona przez Kanadę kopalnia złota Tasiast znalazła się wśród największych źródeł przychodów w kraju. Od tego czasu złoto wzrosło na tyle, że czasami wyprzedziło rudę żelaza i zajęło pierwsze miejsce, a zmiana ta wynikała głównie ze wzrostu wydobycia w tej jednej kopalni, a nie z jakichkolwiek szerszych zmian w przemyśle. Ruda żelaza natomiast pochodzi z przedsiębiorstw państwowych, które od dziesięcioleci zaopatrują europejskich i azjatyckich producentów stali. Obydwa towary przechodzą przez zupełnie różne struktury korporacyjne, a mimo to zajmują niemal to samo miejsce w księgach eksportowych Mauretanii.

Ryby i skorupiaki dodały 16,62% (675,82 mln dolarów), co stanowi trzeci filar kraju. Mauretania zbiera 8% światowych dostaw ośmiornic, a prawie cały ten połów jest eksportowany na jednolity rynek. Wszystko inne w pierwszej dziesiątce jest w porównaniu z tym drugorzędne. Pozostałości przemysłu spożywczego dodały 2,30% (93,42 mln dolarów), a artykuły z żelaza i stali – 2,14% (87,20 mln dolarów). Dostarczenie maszyn stanowiło 0,86% (35,14 mln USD), a tłuszcze i oleje zwierzęce i roślinne dodały 0,49% (19,82 mln USD). Paliwa mineralne stanowiły 0,48% (19,50 mln dolarów), instrumenty optyczne – 0,42% (16,90 mln dolarów), a owoce i orzechy zamknęły listę z udziałem 0,40% (16,11 mln dolarów). Żadna z tych mniejszych kategorii nie sięga nawet jednej dziesiątej tego, co przynoszą same ryby, nie mówiąc już o rudie żelaza czy złocie. Gospodarka eksportowa Mauretanii opiera się prawie wyłącznie na trzech produktach wydobywanych z kopalń i wybrzeża.

Kanada kupuje złoto, Chiny kupują rudę

Kanada kupiła 24,45% eksportu Mauretanii w 2023 r. o wartości 993,82 mln dolarów, czyli więcej niż jakikolwiek inny kraj. Nie dzieje się tak dlatego, że kanadyjscy nabywcy zużywają tak dużo złota. Największą kopalnią złota w kraju, Tasiast, zarządza kanadyjska spółka Kinross Gold. Produkcja powiązana z działalnością należącą do Kanady jest rejestrowana w danych handlowych w odniesieniu do Kanady, nawet jeśli sam metal trafia do rafinerii i odbiorców gdzie indziej. Za nimi plasowały się Chiny z udziałem 22,69% (922,34 mln dolarów), co stanowi znacznie bardziej dosłowną relację. Eksport rudy z Mauretanii do Chin sięgnął w ostatnich latach setek milionów dolarów, przy czym ruda żelaza była dominującym towarem w tym przepływie, zasilając chińskie huty stali, dzięki którym Chiny od lat z rzędu stały się największym na świecie odbiorcą rudy żelaza.

Algieria zajęła trzecie miejsce z 8,17% (332,00 mln dolarów), a związek ten opiera się bardziej na wspólnych granicach i handlu lądowym niż na jakimkolwiek pojedynczym towarze. Na drugim miejscu znalazła się Szwajcaria z 7,36% (299,01 mln dolarów). Stanowisko Szwajcarii odzwierciedla wzór obserwowany u producentów złota w Afryce Zachodniej. Kraj ten rafinuje dużą część światowego złota, mimo że nie wydobywa się go prawie wcale w kraju, a sztabki doré z kopalni takich jak Tasiast często przechodzą przez szwajcarskie rafinerie, zanim docierają do ostatecznych nabywców. Hiszpania kupił 6,16% (250,44 mln dolarów), głównie ośmiornicę, którą Mauretania wysyła hurtowo do hiszpańskich importerów, którzy dystrybuują ją w całej UE. Zjednoczone Emiraty Arabskie dodał 5,57% (226,36 mln dolarów), a Włochy 3,77% (153,39 mln dolarów). Japonia dostarczył 3,51% (142,64 mln dolarów), Australia dodał 2,62% (106,31 mln dolarów), a Holandia znalazł się w pierwszej dziesiątce z 2,09% (84,81 mln dolarów).

Pięć prostych lat wzrostu, łącznie z pandemią

Wartość eksportu rosła co roku od 2019 r., co może pochwalić niewielu eksporterów towarów. Łączna kwota wyniosła 2,27 miliarda dolarów w 2019 r., wzrosła do 2,83 miliarda dolarów w 2020 r., mimo że pandemia zmiażdżyła handel niemal wszędzie poza granicami kraju, a następnie wzrosła do 3,27 miliarda dolarów w 2021 r., 3,78 miliarda dolarów w 2022 r. i 4,07 miliarda dolarów w 2023 r. Atrakcyjność złota jako bezpiecznej przystani w okresie globalnej niepewności prawdopodobnie pomogła złagodzić księgę eksportową Mauretanii dokładnie w momencie, gdy wiele innych gospodarek kurczenie się.

W ciągu pięciu lat Mauretania znajduje się w niezwykłej sytuacji jak na kraj tak uzależniony od zaledwie dwóch towarów. Ruda żelaza i złoto stanowią razem blisko trzy czwarte wszystkiego, co kraj sprzedaje za granicę, a ceny i wolumen obu towarów rosną w tym samym czasie, a nie jeden równoważy spadek drugiego. Jednoczesny spadek popytu na stal i cen złota uderzyłby w dane dotyczące eksportu Mauretanii znacznie mocniej niż załamanie któregokolwiek towaru z osobna, ponieważ w asortymencie eksportu niewiele jest innych elementów wystarczająco dużych, aby zamortyzować szok. Ryby zapewniają pewną poduszkę, ponieważ popyt na owoce morza i wielkość połowów nie zmieniają się wraz z cenami metali. Jednak wynoszący 16,62% całości handel ośmiornicami nie jest wystarczająco duży, aby zrównoważyć poważny spadek któregokolwiek z dwóch dominujących towarów.